Cả cha mẹ tôi đều làm trong ngành y nhưng mỗi người mỗi nơi. Thuở bé, chúng tôi ở với mẹ trong khu tập thể bệnh viện. Cách một con sông là khu điều trị, cũng là cả một thế giới đầy quyến rũ.
Lũ trẻ mỏ thường vượt qua chiếc cầu đất sang bên đó. Ấy là một khu đất rộng bát ngát với những cây dừa, cây xà cừ, cây vú sữa cao, to, tán rộng. thả sức lá, thả phanh quả để chúng tôi "chiếm dụng". Giữa bệnh viện là một cái hồ bán nguyệt được trồng mấy cây bonsai và thả khá nhiều cá vàng bé tí.
Thỉnh thoảng có những đám bọt to treo lủng lẳng trên cây si giữa hồ, rồi từ đó rơi xuống những con nòng nọc mà lũ con trẻ chúng tôi thường tìm cách vớt mà chẳng để làm gì. Bệnh viện sạch, không gây cảm giác đe dọa, lo sợ khi đi dạo quanh khuôn viên rộng rãi đó. Những tưởng mẹ tôi và các cô chú trong bệnh viện sẽ nhàn nhã, sung sướng lắm. Nhưng không phải vậy.
Chị em chúng tôi thường được theo mẹ đi trực đêm khi còn nhỏ. Vì ở nhà chẳng có ai trông. Rất nhiều lần, nửa đêm tỉnh ngộ không thấy mẹ đâu. Chỉ nghe tiếng trao đổi gấp gáp, tiếng chân chạy, tiếng hối thúc, rồi cả tiếng khóc. Phải vài tiếng sau, cả kíp trực lại mới về phòng nghỉ.
Nếu nghe mọi người cười nói, tôi biết có chuyện gì đó vui vẻ, mà sau này lớn hơn, tôi mới hiểu, có một sinh mệnh nào đó đã được mẹ và các cô chú giành giật được khỏi tay tử thần. Còn cũng nhiều hôm, tôi nhận thấy những bước chân nặng nề, những tiếng thở dài, những cuộc bàn cãi vẫn còn tiếp diễn cho đến sáng...Cuộc chiến đã không diễn ra như mong muốn.
Tôi từng ngủ thiếp đi trong những cuộc đấu cả trí, cả lực của mẹ tôi và các y thầy thuốc bệnh viện với những kẻ thù không rõ mặt. Đôi khi, bệnh nhân chết trong cô độc, cả kíp trực lại trở thành những người nhà chung cuộc tiễn đưa người bệnh.
Quanh bệnh viện nơi mẹ tôi làm, có khá nhiều nấm mồ vô chủ. Bệnh viện phân công một bác lao công chuyên trông nom để dưới cửu nguyên, những linh hồn tội nghiệp không thấy tủi thân. Vất vả, găng là thế, ấy vậy mà sau mỗi ca trực, chế độ bổ dưỡng chỉ là hộp sữa đặc có đường mà mẹ không bao giờ được ăn.
Một viên chức y tế thời ấy vừa chữa bệnh, vừa đi tuyên truyền phòng bệnh, làm mướn tác vận động kế hoạch hóa gia đình dưới cơ sở. Trong khi họ vẫn cứ là trụ cột kinh tế trong gia đình với đồng lương hạn hẹp.
Bố tôi vốn làm ở cơ quan y tế trung ương, sau khi đi học tại Trung Quốc, được điều về một bệnh viện điều dưỡng để đón và săn sóc sức khỏe cho cán bộ miền Nam hội tụ ra Bắc.
Nhưng bố vẫn chữa bệnh cho rất nhiều người dân trên địa bàn. Bố chẳng có tiền vì việc làm thêm đó, chỉ lũ chúng tôi, mỗi lần về thăm bố, Đôi khi gặp những người dân xách con cá, mớ rau đến biếu bố, cảm ơn vì đã giúp họ khỏi bệnh. Có những người đã trở thành ân nghĩa, kết nghĩa anh em với bố, thân đến tận giờ, vì đã giúp họ vượt qua cơn bạo bệnh. Không ai nói về y đức, chẳng có những bài tụng ca, nhưng bố mẹ tôi và những viên chức ngành y khác vẫn làm việc, vẫn cống hiến, vẫn lăn xả vì họ đã chọn nghề cứu người.
hiện nay, mỗi khi có "sự cố" về y đức nào đó, mỗi khi bỗng có "con sâu làm rầu" môi trường trong lành của ngành y, thì lại có thiếu gì những lời mạt sát, chỉ trích gay gắt. Thời buổi công nghệ, những cơn bão mạng tha hồ tung hoành có thể làm thoái chí cả những người mạnh mẽ nhất. Nhiều tiếng thở dài "Nghề này bạc".
Song dẫu vậy, khi cả nước phải đối đầu với những mối hiểm đe dọa đến sức khỏe, sinh mệnh, mỗi người dân tìm cách trốn khỏi vùng hiểm, hoặc thu mình về phòng vệ để an toàn cho bản thân, thì họ, những nhân viên y tế, lại đi ngược dòng, tiến về phía trận mạc đang nóng bỏng, cam go nhất, những nơi có thể phải hi sinh chính bản thân mình.
Trận dịch SARS năm 2003, trận đại dịch Covid -19 hiện nay, ngành y tế là ngành có nhiều chiến sĩ quyết tử nhất. Chỉ riêng dịch SARS, bệnh viện Việt Pháp đã mất 5 bác sĩ. Nhưng dẫu vậy, hiểm vẫn không trở nên rào cản với những viên chức y tế, họ vẫn làm với quờ nhiệt huyết, làm như định mệnh nghề nghiệp, làm để thực hành lời thề Hippocrates: "Tôi sẽ luôn nhớ rằng nghệ thuật của việc chữa bệnh hay của khoa học, cần sự rét mướt, thông cảm, và sự hiểu biết, điều đó có thể lớn hơn con dao của bác sĩ phẫu thuật hoặc thuốc của người dược sĩ",
Tôi sẽ luôn nhớ rằng mình không phải điều trị một cơn sốt, hay sự phát triển của khối u, mà là đang điều trị một người đang mắc bệnh, tình trạng bệnh có thể ảnh hưởng đến gia đình người đó và sự ổn định của nền kinh tế. Trách nhiệm của tôi bao gồm những vấn đề liên can, để coi ngó đầy đủ cho người bệnh ".
Sắp đến ngày 27/2, ngày vinh danh ngành Y tế Việt Nam, xin gửi tới những người đã và đang làm trong ngành y tế lòng biết ơn, sự trân trọng. Mong rằng họ đã và vẫn được ghi nhận như những gì họ xứng đáng.
san sẻ bài viết của bạn cho trang Ý kiến .
TS Nguyễn Thị Hường
(Học viện Hành chính nhà nước)
0 nhận xét:
Đăng nhận xét